انقلاب اسلامي از چند منظر پديده اي ناسازه و پارادوكسيكال است. در سالروز همه پرسي دستكاري شده انتخاب جمهوري اسلامي بعنوان حكومت جايگزين نظام سلطنتي، لازم است به برخي از ابعاد اين ناسازه ها پرداخته شود، امري كه در طي ٣٨ سال پس از انقلاب همچنان از بزرگترين چالش هاي نظري و راهبردي در اصلاح و بهبود نظامات و كاركردهاي يك جامعه سالم و مدرن محسوب مي شود: